Химийн бодисын тодорхойлолт

Химийн нэршил: ИЗОПЕНТАН- ISOPENTANE

CAS №: 78-78-4

UN №: 1265

Томъёо: C5H12

Бусад нэршил:

 

Физик шинж чанар

Гадаад байдал:

Буцлах температур (BP): ТОГТООГООГҮЙ

Молекул жин (MW): 72.17

Тэсрэх доод хязгаар (LEL): ТОГТООГООГҮЙ

Шаталтын зэрэг (NFPA Fire Rating): 4

Хөлдөх температур/ хайлах температур (FRZ/MLT): FRZ: ТОГТООГООГҮЙ

Уурын даралт  (VP): ТОГТООГООГҮЙ

Тэсрэх дээд хязгаар (UEL): ТОГТООГООГҮЙ

Эрүүл мэндийн нөлөөллийн зэрэг (NFPA Health Rating): 1

Дөл авалцах температур (FP: ТОГТООГООГҮЙ

Уурын нягт (VD): ТОГТООГООГҮЙ

 

Урвалын идэвхийн зэрэг  (NFPA Reactivity Rating): 0

Нягт (Sp. GR):  ТОГТООГООГҮЙ

Ионжих чадвар IP: ТОГТООГООГҮЙ

 

Онцгой шинж NFPA Sp. Inst.: ТОГТООГООГҮЙ

 

Хордуулах хязгаар

НҮБ-ын ХӨдӨлмӨр хамгаалал, эрҮҮл  мэндийн газар (OSHA)

АНУ-ЫН ХӨдӨлмӨр хамгаалал, эрҮҮл  мэндийн ҮНДЭСНИЙ ХҮРЭЭЛЭН (NIOSH)

Бусад мэдээлэл (Related Information)

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) (PEL-TWA)  ppm: ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) (PEL-TWA)  ppm: ТОГТООГООГҮЙ

AIHA Ослын үед авах арга хэмжээний төлөвлөлтийн зөвлөмж (AIHA Emergency Response Planning Guidelines) - ERPG-1/ERPG-2/ERPG-3: ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) PEL-TWA mg/m3: ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) (PEL-TWA)  mg/m3: ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын дундаж) (PEL-STEL) ppm: ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын турш) (PEL-STEL) ppm: ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын дундаж) (PEL-STEL) mg/m3: ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын турш) (PEL-STEL)  mg/m3: ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C)  ppm: ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C) ppm: 510

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C)   mg/m3: ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C) mg/m3: 1800

Хавдар үүсгэх ангилал (Carcinogen Classifications): ТОГТООГООГҮЙ

Арьсанд үзүүлэх нөлөөлөл (Skin Notation): Үгүй

Арьсанд үзүүлэх нөлөөлөл (Skin Notation): Үгүй

Notes: ТОГТООГООГҮЙ

Тайлбар (Notes): ТОГТООГООГҮЙ

 

Амь нас, эрүүл мэндэд хор үзүүлэх тун (IDLH) ppm: ТОГТООГООГҮЙ

 

Амь нас, эрүүл мэндэд хор үзүүлэх тун (IDLH)  mg/m3: ТОГТООГООГҮЙ

 

Амь нас, эрүүл мэндэд хор үзүүлэх тун тайлбар (IDLH Notes): ТОГТООГООГҮЙ

 

NIOSH Химийн аюулын талаархи лавлах (NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards) 2006 оны 6-р сарыг дуустал хүчинтэй (Current through June 2006)

ТОГТООГООГҮЙ

CAS: ТОГТООГООГҮЙ

Томъёо (Formula): ТОГТООГООГҮЙ

RTECS: ТОГТООГООГҮЙ

Бусад нэршил, худалдааны нэр (Synonyms & Trade Names): ТОГТООГООГҮЙ

DOT ID & Guide: ТОГТООГООГҮЙ

Хордуулах хязгаар (Exposure Limits)

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (NIOSH REL): Ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж: : ТОГТООГООГҮЙ

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (OSHA PEL):Ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж (TWA) : ТОГТООГООГҮЙ

Амь нас, эрүүл мэндэд хор үзүүлэх тун (IDLH): ТОГТООГООГҮЙ

Хувирал (Conversion): ТОГТООГООГҮЙ

Гадаад байдал (Physical Description)

ТОГТООГООГҮЙ

Молекул жин MW: ТОГТООГООГҮЙ

Буцлах температур BP: ТОГТООГООГҮЙ

Хөлдөх температур

FRZ:ТОГТООГООГҮЙ

Уусах чанар (Sol): ТОГТООГООГҮЙ

Уурын даралт  (VP): ТОГТООГООГҮЙ

IP: ТОГТООГООГҮЙ

Агаартай харьцуулсан харьцангуй нягт RGasD: ТОГТООГООГҮЙ

 Нягт (Sp.Gr): ТОГТООГООГҮЙ

Дөл авалцах температур  Fl.P: ТОГТООГООГҮЙ

Тэсрэх дээд хязгаар UEL: ТОГТООГООГҮЙ

Тэсрэх доод хязгаар LEL: ТОГТООГООГҮЙ

Тэсрэх доод хязгаар (MEC): ТОГТООГООГҮЙ

ТОГТООГООГҮЙ  (гал авалцамтгай ба шатамхай шингэний ангиллыг үз)

Хамт хадгалж болохгүй бодисууд (Incompatibilities & Reactivities)

ТОГТООГООГҮЙ

Хэмжилт явуулах аргууд (Measurement Methods)

ТОГТООГООГҮЙ

Хувийн хамгаалалт ба урьдчилан сэргийлэх арга (Personal Protection & Sanitation)

Анхны тусламж (First Aid)

ТОГТООГООГҮЙ

ТОГТООГООГҮЙ  (See procedures)

Амьсгалын замыг хамгаалах арга хэмжээ (NIOSH Respirator Recommendations)

ТОГТООГООГҮЙ (See symbols and codes)

Хордох замууд (Exposure Routes)

ТОГТООГООГҮЙ

Хордлогын шинж тэмдэг (Symptoms)

ТОГТООГООГҮЙ  See abbreviations)

Хордлогод өртөх эд эрхтэн (Target Organs)

ТОГТООГООГҮЙ (See abbreviations)

 

Ослын үед авах арга хэмжээний лавлах  (DOT Emergency Response Guidebook (ERG 2004)


 

Лавлах дугаар (Guide Number): 128

128 Шатамхай шингэнүүд- туйлгүй/устай холилдоггүй
128 Flammable Liquids (Non-Polar/Water-Immiscible)
 
ТОХИОЛДОХ АЮУЛ POTENTIAL HAZARDS
Галын ба тэсрэх АЮУЛ (FIRE OR EXPLOSION)
*       ГАЛ АВАЛЦАМТГАЙ: Халаалт, оч  эсвэл дөлөнд амархан асна.
*       Уур нь агаартай хамт тэсрэмтгий холимог үүсгэж болно.
*       Уур  нь галын эх үүсгүүр рүү тархвал ассан газраасаа буцаж шатна.
*       Уур нь агаараас хүнд тул газрын хөрсөн дээгүүр тархах ба усны шугам, хонгил, нөөцийн сав зэрэг зай багатай                      газар хуримтлагдана.
*       Уурын дэлбэрэлт байрны дотор болон гадна, мөн усны шугамыг хордуулна. 
*       Р – гэсэн тэмдэглээстэй бодисууд нь халах эсвэл галд өртөхдөө тэсэрч полимержих урвалд орно.
*       Алдагдвал түймэр гарах болон дэлбэрч болзошгүй.
*       Сав гаднаасаа халвал дэлбэрч болно.
*       Олон шингэн уснаас хөнгөн.
*       Бодис халуунаараа тээвэрлэгдэж болно.
Эрүүл мэнд (HEALTH)
*       Тухайн бодисоор амьсгалах эсвэл хүрэлцэхэд арьс болон нүдийг цочроох болон түлнэ.
*       Гал нь цочроох, идэмхий үйлчилгээтэй болон хортой хий үүсгэж болно.
*       Ууранд толгой эргэх, хүчилтөрөгчийн дутагдалд орох аюултай. 
*       Гал унтраах үед ашигласан ус нь бохирдол үүсгэх боломжтойг анхаар.
ХҮН АМЫН АЮУЛГҮЙ БАЙДАЛ хамгаалал (PUBLIC SAFETY)
*       Аюул осол үүссэн үед юуны өмнө 105 утас руу залга.
*      Асгарсан ба алдагдсан талбайгаас бүх чиглэлд 25 аас 50 метр (80 аас 160 фут) –ээс гадагш зайд
        тусгаарлалт хийх.
*      Зөвшөөрөлгүй хүмүүсийг голомтод ойртуулж болохгүй.
*       Салхины эсрэг талд байх.
*       Нам газар байхыг хориглоно.
*       Хаалттай газар орохдоо урьдчилан салхилуул. 
 Хамгаалах хувцас (PROTECTIVE CLOTHING)
*       Амьсгалын аппарат бүхий эерэг даралттай хувцас (SCBA) өмсөх.
*       Гал сөнөөгчийн хамгаалалтын хувцас зөвхөн хязгаарлагдмал хамгаалалтыг л гүйцэтгэнэ. 
Нүүлгэн шилжүүлэх (EVACUATION)
ИХ асгарах (Large Spill)
*       Анхны нүүлгэн шилжүүлэлтийг дор хаяад 300 метр (1000 фут) –ээс гадагш хийнэ.
Гал (Fire)
*       Нөөцийн сав(tank), ачааны машины болон вагон цистернд гал гарсан бол түүнийг бүх чиглэлд 800 метр (1/2 миль) –т  тусгаарлана.Түүнчлэн анхны нүүлгэн шилжүүлэлтийг бүх чиглэлд 800 метр (1/2 миль) –ээс гадагш хийнэ.
ГАЛЫН АЮУЛЫН ҮЕД АВАХ АРГА ХЭМЖЭЭ (EMERGENCY RESPONSE FIRE)
Галын 
АНХААРУУЛГА: Эдгээр бүх бодисууд нь маш бага дөл авалцах температуртай. Гал унтраахад усыг бороошуулан шүрших нь нь үр дүн муутай. 
Бага хэмжээний гал
*      Химийн хуурай унтраагч, CO2, усаар, эсвэл жирийн хөөс хэрэглэх.
Том хэмжээний гал
*      Усыг бороожуулах юмуу мананцар байдлаар,  эсвэл жирийн хөөсөөр шүрших
       Усыг бороожуулах юмуу мананцар байдлаар хэрэглэх. Усны шууд урсгал хэрэглэж болохгүй  
*      Хэрвээ эрсдэлгүй гүйцэтгэж чадахаар бол галын газраас савтай зүйлсийг зөөх.
Нөөцийн сав,машин/чиргүүлийн ачаа галд өртвөл. 
*       Аль болох зайтай газраас гал унтраах, эсвэл автомат ажиллагаатай гуурсан хоолой баригч эсвэл мэдрэгчтэй хошуу ашиглан унтраах.
*       Галыг унтраасны дараа нөөцийн савыг их хэмжээний усаар сайн хөргөх.
*       Нөөцийн савын аюулгүй ажиллагааны төхөөрөмжийн дохиолол дуугарах эсвэл өнгө нь өөрчлөгдвөл нэн даруй ажиллагааг зогсоож хүн хүчээ татаж авах.
*       Галд өртсөн нөөцийн савнаас байнга хол байх
*       Их хэмжээний галын хувьд өөртөө удирдлагын ажиллагаатай гуурсан хоолой баригч эсвэл мэдрэгчтэй 
         хошуу ашиглан унтраах хэрэгсэлээр галыг унтраана, бололцоогүй бол энэ бүсийг орхин гарах
АСГАРАХ БА АЛДАГДАХ (SPILL OR LEAK)
*       Галын бүх эх үүсгүүр (ойролцоо орчинд нь тамхи татах, гал асаах, очлуур,дөл
         үүсгэгч хэрэглэхийг хориглоно)-ийг ЗАЙЛУУЛАХ.
*       Ажиллагаанд хэрэглэж буй бүх тоног төхөөрөмжинд газардуулга хийсэн байх.
*       Асгарсан материалд хүрэх ба дундуур нь явж болохгүй.
*        Эрсдэлгүй гүйцэтгэж чадахаар бол алдагдсан газрыг олж зогсоох.
*        Ус, бохирын шугам, подвал болон бусад хязгаарлагдмал орчинд орохоос сэргийлэх
*        Уурыг багасгахын тулд уур дарагч хөөс хэрэглэх 
*       Хуурай шороо, элс, эсвэл шатдаггүй материалаар хучих эсвэл шингээж аваад тусгай саванд хийж зайлуулах
*       Шингээсэн материалаа цуглуулахдаа цэвэр, ноцдоггүй багаж хэрэгсэлийг ашиглах
Их хэмжээний асгаралт
*       Шингэний урсгалыг боосон далан хийх ба дараа нь зайлуулах.
*       Усыг бороожуулан шүршихэд уур багасах боловч хаалттай орчинд гал асахаас сэргийлж чадахгүй;
АНХНЫ ТУСЛАМЖ (FIRST AID)
*       Осолд өртөгсдийг цэвэр агаарт гаргах.
*       Эмнэлгийн ослын яаралтай тусламж 103- ийг дуудах.
*       Хэрвээ осолд өртөгсөд амьсгалахгүй бол хиймэл амьсгал хийх.
*       Амьсгалахад хүндрэлтэй бол хүчилтөрөгчөөр амьсгалуулах.
*       Бохирдсон хувцас, гутлыг тайлж тусгаарлах.
*       Бодистой хүрэлцсэн бол арьс, нүдийг нэн даруй урсгал усаар 20-оос доошгүй минутын турш угаах.
*       Арьсыг савантай усаар угаах
*       Өртөгсдийг дулаан, тайван орчинд байлгах
*       Эмнэлгийн ажилтнуудад уг бодисын талаар сайтар таниулах, биеэ хамгаалах, урьдчилан сэргийлэх ажиллагааны талаар анхааруулгыг өгөх.

 

Ослын үЕД АВАХ АРГА ХЭМЖЭЭНИЙ ТАЛААРХИ нэмэлт мэдээлэл (Additional Emergency Response Information (CAMEO Data) )

 
Асгарах үед (гал авалцаагүй ) (Non-fire Spill Response):   Галын бүх эх үүсгүүр (ойролцоо орчинд нь тамхи татах, гал асаах, очлуур,дөл үүсгэгч хэрэглэхийг хориглоно)-ийг ЗАЙЛУУЛАХ. Ажиллагаанд хэрэглэж буй бүх тоног төхөөрөмжинд газардуулга хийсэн байх. Асгарсан материалд хүрэх ба дундуур нь явж болохгүй. Эрсдэлгүй гүйцэтгэж чадахаар бол алдагдсан газрыг олж зогсоох. Ус, бохирын шугам, подвал болон бусад хязгаарлагдмал орчинд орохоос сэргийлэх.  Уурыг багасгахын тулд уур дарагч хөөс хэрэглэх. Хуурай шороо, элс, эсвэл шатдаггүй материалаар хучих эсвэл шингээж аваад тусгай саванд хийж зайлуулах. Шингээсэн материалаа цуглуулахдаа цэвэр, ноцдоггүй багаж хэрэгсэлийг ашиглах. ИХ ХЭМЖЭЭНИЙ АСГАРАЛТ: Шингэний урсгалыг боосон далан хийх ба дараа нь зайлуулах. Усаар шүршихэд уур багасах боловч хаалттай орчинд гал асахаас сэргийлж чадахгүй (DOT, 1996)

Гал унтраах (Firefighting): Хэрэглэж  болохгүй гал унтраагч:  Ус үр ашиг муутай. Гал унтраагч бодисууд: Химийн хуурай унтраагч, хөөс, эсвэл нүүрстөрөгчийн давхар оксид.  (USCG,1999)

Урвалын идэвх (Reactivity):   ТОГТВОРТОЙ БАЙДАЛ: Энэ нэгдэл нь жирийн лабораторийн нөхцөлд тогтвортой. Уг бодисын ус, ДМСО, 95 % этилийн спирт, эсвэл ацетон дахь уусмал нь лабораторийн жирийн нөхцөлд 24 цагийн турш тогтвортой байдаг.  ИДЭВХИ: Энэ бодис нь исэлдүүлэгч бодистой хүрэлцсэнээр галын болон дэлбэрэх аюултай (NTP, 1992)

Анхны тусламж (First Aid):  Хэрэв хохирогч нүдэндээ линзтэй бол түүнийг ав. Хохирогчийн нүдийг ус буюу жирийн давстай уусмалаар 20-30 мин угаах ба энэ завсраа түргэн тусламж эсвэл хордлого хянах төвд утасдах. Эмчийн зааваргүйгээр хохирогчийн нүдэнд тос, түрхлэг хэрэглэж болохгүй. Нүд улайгаагүй, цочроогүй тохиолдолд ч  угаах ба угаасны дараа хохирогчийг эмнэлэгт хүргэх ёстой.

АРЬС: Хордсон  хувцсыг бүгдийг  яаравчлан тайлж  өртсөн арьсыг  усаар угаах. Хордлогод өртсөн нийт талбайг савантай усаар зөөлөн угаах. Арьс улайх болох цочрох шинж тэмдэг илэрвэл түргэн тусламж дуудан хохирогчийг эмнэлэгт яаралтай хүргэх бэлтгэл   хангах.

АМЬСГАЛСАН ҮЕД:  Хордсон бүсээс нэн яаралтай гаргах, цэвэр агаараар гүн амьсгалуулах, Хэрэв  амьсгал нь давчдах, ханиах, амьсгал нь түргэсэх, эсвэл ам, хоолой болон цээжинд түлэгдсэн шинж тэмдэг илэрвэл түргэн тусламж дуудан хохирогчийг эмнэлэгт хүргэх бэлтгэх хангах. Тодорхой бус агаартай газраар явах бол хорт утааны баг өмсүүлэх, Боломжгүй бол хамгаалалтын хувцас эсвэл түүнээс илүү хамгаалах зүйлийг хэрэглэх шаардлагатай

Залгисан бол: Бөөлжүүлж болохгүй. Хэрэв өвчтөн ухаантай, бие нь чичрэхгүй бол  химийн бодисыг шингэлэхийн тулд 1-2 аяга ус өгөөд түргэн тусламж болон хордлого хянах төвд яаралтай холбоо барих, Эмчийн заавраар өвчтөнг зөөхөд бэлэн болго. Хэрэв өвчтэн ухаангүй эсвэл бие нь чичэрч байвал амаар нь юу ч өгч болохгүй, өвчтөнд агаарыг нээлттэй байлган толгойг нь унжуулан хэвтүүлэх, бөөлжүүлж болохгүй, яаралтай эмнэлэгт хүргэх,  (NTP,1992)