Химийн бодисын тодорхойлолт  Chemical Identification

Химийн нэршил Chemical Name: Гурван хлорт цууны хүчил /TRICHLOROACETIC ACID

CAS №: 76-03-9

UN №: 1839

Томъёо: C2HCl3O2

Бусад  нэршил /Synonyms: ГХЭ (3 хлорт этаний хүчил)/TCA; Гурван хлорт цууны хүчил / Trichloroethanoic acid

 

Физик шинж чанар

Гадаад байдал: Өнгөгүйгээс, цагаан өнгөтэй, хурц, эхүүн үнэртэй, талст хатуу бодис. Colorless to white, crystalline solid with a sharp, pungent odor.

Буцлах температур: 198оС

Молекул жин (MW): 163.4

Тэсрэх доод хязгаар LEL: Тогтоогдоогүй

Шаталтын зэрэг (NFPA Fire Rating): Тогтоогдоогүй

Хөлдөх температур/ хайлах температур FRZ/MLT: MLT: 57,8оС

Уурын даралт (VP): (51,1оС): 1 мм.муб

Тэсрэх дээд хязгаар (UEL): Тогтоогдоогүй

Эрүүл мэндийн нөлөөллийн зэрэг (NFPA Health Rating): Тогтоогдоогүй

Дөл авалцах температур (FP): Тогтоогдоогүй

Уурын нягт (VD): Тогтоогдоогүй

 

NFPA Reactivity Rating: Тогтоогдоогүй

Нягт Sp. GR: 1.62

Ионжих чадвар IP: Тогтоогдоогүй

 

NFPA Sp. Inst.: Тогтоогдоогүй

 

Хордуулах хязгаар

OSHA

NIOSH

Бусад мэдээлэл /Related Information

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) (PEL-TWA)ppm: Тогтоогдоогүй

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) (PEL-TWA)  ppm: 1

AIHA Ослын үед авах арга хэмжээний төлөвлөлтийн зөвлөмж (AIHA Emergency Response Planning Guidelines)- ERPG-1/ERPG-2/ERPG-3:
Тогтоогдоогүй

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) PEL-TWA мг/м3: Тогтоогдоогүй

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) PEL-TWA мг/м3: 7

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын дундаж) (PEL-STEL) ppm: Тогтоогдоогүй

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын дундаж) (PEL-STEL) L ppm: Тогтоогдоогүй

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын дундаж) (PEL-STEL) мг/м3: Тогтоогдоогүй

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын дундаж) (PEL-STEL) мг/м3: Тогтоогдоогүй

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C)  ppm: Тогтоогдоогүй

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C)  ppm: Тогтоогдоогүй

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C)  мг/м3: Тогтоогдоогүй

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C)  мг/м3: Тогтоогдоогүй

Хавдар үүсгэх ангилал (Carcinogen Classifications): IARC-3, TLV-A3

Арьсанд үзүүлэх нөлөлөл (Skin Notation): No

Арьсанд үзүүлэх нөлөлөл (Skin Notation): No

Тайлбар (Notes):  Тогтоогдоогүй

Тайлбар (Notes): Тогтоогдоогүй

 

Хавдар үүсгэх ангилал (IDLH) ppm: Тогтоогдоогүй

 

Амь нас, эрүүл мэндэд хор үзүүлэх тун (IDLH)  мг/м3: Тогтоогдоогүй

 

Амь нас, эрүүл мэндэд хор үзүүлэх тун тайлбар (IDLH Notes): Тогтоогдоогүй

 

NIOSH Химийн аюулын талаарх лавлах (NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards) 2006 оны 6-р сарыг дуустал хүчинтэй (Current through June 2006)

Гурван хлорт цууны хүчил /Trichloroacetic acid

CAS: 76-03-9

Томъёо (Formula): CCl3COOH

RTECS: AJ7875000

Бусад нэршил, худалдааны нэр (Synonyms & Trade Names): ГХЭ /TCA, Гурван хлорт цууны хүчил /Trichloroethanoic acid

DOT ID & Guide: 1839 153 (solid) 2564 153 (solution)

Хордуулах хязгаар (Exposure Limits)

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (NIOSH REL): Ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж  (TWA) 1 ppm (7 мг/м3)

Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (OSHA PEL):Ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж (TWA): none

IDLH: N.D.

Хувирал (Conversion): 1 ppm = 6.68 мг/м3

Гадаад байдал (Physical Description)

Colorless to white, crystalline solid with a sharp, pungent odor. 

Молекул жин MW: 163.4

Буцлах температур BP: 197,8оС       

Хөлдөх температур

MLT: 57,8оС

Уусах чанар (Sol): Miscible

Уурын даралт VP(51,1оС): 1 мм.муб

IP: ?

Агаартай харьцуулсан харьцангуй нягт RGasD: Тогтоогдоогүй

Нягт (Sp.Gr):1.62

Дөл авалцах температур  Fl.P: Тогтоогдоогүй

Тэсрэх дээд хязгаар UEL: Тогтоогдоогүй

Тэсрэх доод хязгаар LEL: Тогтоогдоогүй

Тэсрэх доод хязгаар (MEC): Тогтоогдоогүй

Noncombustible Solid (See flammable and combustible liquid classes)

Хамт хадгалж болохгүй бодисууд (Incompatibilities & Reactivities)

Чийг, төмөр, цайр, хөнгөнцагаан, хүчтэй исэлдүүлэгчид [Анхаар/Note: Халалтын нөлөөнд задарч фосген болон хлорт устөрөгч үүсгэдэг. Металлыг зэврүүлдэг.

Хэмжилт явуулах аргууд (Measurement Methods)

OSHA PV2017

Хувийн хамгаалалт ба урьдчилан сэргийлэх арга (Personal Protection & Sanitation)

Анхны тусламж (First Aid)

Арьс(Skin): Арьсанд хүрэхээс сэргийл (Prevent skin contact)
Нүд (Eyes): Нүдэнд орохоос сэргийл (Prevent eye contact)
Арьс угаах (Wash skin): Арьсанд хүрсэн үед(When contam)
Зайлуулах (Remove):  Норсон эсвэл бохирдсон үед (When wet or contam)
Солих (Change): Өдөр бүр (Daily)

Авах арга хэмжээ (Provide): Нүдээ угаах/Eyewash, Нэвт норгох, Quick drench

Нүд (Eye): Тэр даруй угаа (Irr immed)
Арьс (Skin): Тэр даруй хүйтэн ус дээрээс нь гоожуул, хатуу болон савантай усаар даруй угаах (Molten flush immed)/sol-liq soap wash prompt
Амьсгал (Breath): Амьсгалын аппарат хэрэглэ (Resp support)
Залгисан бол (Swallow): Яаралтай эмнэлгийн тусламж (Medical attention immed)

Амьсгалын замыг хамгаалах арга хэмжээ (NIOSH Respirator Recommendations)

TBAL
(See symbols and codes)

Хордох замууд (Exposure Routes)

Амьсгалын замаар (Inh), Залгих (Ing), Хүрэх (Con)

Хордлогын шинж чанар (Symptoms)

Нүд, арьс, хамар,  хоолой,  амьгалын систем үрэвсэх  (Irrit eyes, skin, nose, throat, resp sys); ханиах (cough), амьсгал боогдох (dysp), уушигны усан хаван (delayed pulm edema); Нүд, арьс, түлэгдэх (eye, skin burns); арьсны үрэвсэл (derm); шүлхийрэх (salv), бөөлжих (vomit), суулгах (diarr)

Хордлогод өртөх эд эрхтэн (Target Organs)

Нүд , арьс, амьсгалын эрхтэн систем, хоол боловсруулах эрхтэн
(See abbreviations)

 

Ослын үед авах арга хэмжээний лавлах  (DOT Emergency Response Guidebook (ERG 2004)

Лавлахын дугаар (Guide Number): 153

153 Substances - ХОРТОЙ БА/БУЮУ ИДЭМХИЙ (ШАТАМХАЙ)
Тохиолдох аюул POTENTIAL HAZARDS
Эрүүл мэнд HEALTH
*       Хортой/ TOXIC; амьсгалах, залгих, арьсанд хүрэх зэрэг нь ноцтой гэмтэл учруулах юмуу үхэлд хүргэх аюултай. 
*       Хайлмал байдалтай байгаа бодисонд хүрвэл арьс, нүдийг ноцтой түлэх аюултай .
*       Арьсанд хүрэхээс сэрэмжил.
*       Бодисонд хүрсэн, эсвэл амьсгалын замаар хордсоны шинж тэмдэг нь сүүлд илэрч болно. 
*       Шаталтын улмаас үрэвсүүлэгч юмуу хортой хий ялгаруулна.
*       Галыг унтраасны дараа үүсэх урсац нь бохирдол үүсгэнэ.
Галын ба тэсрэх аюул (FIRE OR EXPLOSION)
*       Шатамхай боловч хялбархан дүрэлзэж асдаггүй.
*       Халалтын улмаас, уур нь агаартай холилдож тэсрэмтгий хольц үүсгэх аюултай: Өрөө тасалгаанд, гадаа, бохир усны шугамын дотор дэлбэрэх аюултай. 
*       Р үсгээр тэмдэглэсэн бодисууд нь халалт болон галын нөлөөгөөр тэсрэмтгий полимержих урвалд орно.
*       Металтай хүрэлцсэнээр шатамхай устөрөгчийн хий ялгаруулж болно. 
*       Сав, баллонууд нь халалтын улмаас дэлбэрч болзошгүй.
*       Тухайн бодисоор бохирдсон шингэн нь усны урсацруу орж бохирдол үүсгэж болзошгүй.
*       Бодис нь хайлмал байдлаар зөөвөрлөгдөж болно. 
ХҮН АМЫН аюулгҮй байдал хамгаалал (PUBLIC SAFETY)
*       Онцгой байдлын газрын 105 дугаарын утсанд залгаж мэдээлэх. 
*       Бодис асгарч, алдагдсан талбайд хааш хаашаа 25-50 метрийн зайд тэмдэг тавьж талбайг тусгаарла. 
*       Зөвшөөрөлгүй болон гадны хүнийг ойртуулахгүй байх 
*       Алдагдсан газрын салхины дээд талд байрлах
*       Нам дор газар тавьж болохгүй.
*       Битүү агуулахад орохын өмнө агаар оруулах буюу агааржуулалтын системийг ажиллуулах.
Хамгаалах хувцас (PROTECTIVE CLOTHING)
*       Эерэг даралтын, агаарын нөөцтэй амьсгалын аппарат зүүх (SCBA).
*       Тухайн бодисыг үйлдвэрлэгчээс санал болгосон химийн бодисын хамгаалалтын хувцас өмсөх. Энэ нь дулааны хамгаалалт муутай юмуу, дулааны хамгаалалтгүй байж болно.
*      Жирийн гал сөнөөгчдийн хамгаалах хувцас бол зөвхөн хязгаарлагдмал байдлаар хамгаалах чадвартай бөгөөд бодис алдагдах буюу асгарсан үед ямар ч үр дүнгүй байдаг. 
 
Нүүлгэн шилжүүлэх (EVACUATION)
Асгарах (Spill)
*       Онцгой анхаарууштай бодисуудын хувьд анхан шатны тусгаарлалтын болон хамгаалалтын зайг хүснэгтээс хар. Бусад бодисуудын хувьд салхины доорх чиглэл дэхь зайг, шаардлагатай үед хүн амын аюулгүй байдлыг хангах гэсэн хэсэгт үзүүлсэн тусгаарлалтын зайг ихэсгэж ашиглах. 
Гал (Fire)
*       Нөөцийн сав, ачааны машин болон вагон цистернд гал гарвал түүнээс бүх чиглэлд 800 метрт ТУСГААРЛАЛТЫН БҮС тогтоох. Түүнчлэн анхны нүүлгэн шилжүүлэлтийг бүх чиглэлд 800 метрээс дээш зайд хийнэ.
 
ГАЛЫН АЮУЛЫН ҮЕД АВАХ АРГА ХЭМЖЭЭ (EMERGENCY RESPONSE FIRE)
Бага хэмжээний гал
*       Хуурай гал унтраагч бодис, нүүрсхүчлийн хий, эсвэл усаар шүршиж унтраах. 
Их хэмжээний гал

*     Хуурай гал унтраагч бодис, нүүрсхүчлийн хий, спиртэнд тэсвэртэй хөөс юмуу усаар шүршиж унтраах.

*       Сав баллоныг эрсдэлгүйгээр зайлуулж чадахаар байвал галын голомтоос холдуулах.
*       Гал унтраахад хэрэглэсэн усыг саармагжуулах, устгалд оруулахын тулд далан барь. Хаягдал материалыг тарааж болохгүй.
Сав, баллон эсвэл машин, түүний ачлагад галд гарсан үед
*       Галыг аль болох зайнаас унтраах ба автомат ажиллагаатай гуурсан хоолой баригч буюу хяналттай хошуу ашиглан унтраах.
*       Сав баллонруу ус бүү оруул.
*       Их хэмжээний усаар галыг унтарсаны дараагаар сав баллоныг хөргөх.
*       Нөөцийн савны аюулгүй ажиллагааны төхөөрөмжийн дохиоллын дуу гарах эсвэл савны өнгө өөрчлөгдвөл нэн даруй ажиллагааг зогсоож ажиллагсадыг холдуулах.
*       Галд өртсөн сав баллоноос байнга хол байх
Асгарч гоожих /SPILL OR LEAK
*       Гал гарах эх үүсгэвэрүүдийг бүгдийг нь хэрэглэхгүй байх 
*       Зохих хамгаалалтын хувцас өмсөлгүйгээр гэмтсэн сав лааз, гоожсон материалд бүү хүр. 
*      Эрсдэл гаргахгүйгээр хийх боломжтой бол асгаралтыг зогсоох.
*      Усны урсац, муу усны шугам, газар доорх агуулах зэрэг газрууд руу орохоос урьдчилан сэргийл.
*       Элс, шороо зэрэг шатдаггүй материалуудад шингээх юмуу бүтээгээд зориулалтын саванд хийх.
*       САВ БАЛЛОНРУУ УС БҮҮ ОРУУЛ .
Анхны тусламж (FIRST AID)
*       Хохирогчийг цэвэр агаарт гаргах.
*       Түргэн тусламж дуудах. 
*       Хохирогч амьсгалахгүй байвал хиймэл амьсгал хийх.
*       Хэрвээ бодисоор амьсгалсан эсвэл залгисан бол амаар хиймэл амьсгаа хийх аргыг бүү хэрэглэ. Цорготой халаасны маск юмуу өөр бусад тохиромжтой түргэн тусламжийн арга ашиглах. 
*       Амьсгалахад хүндрэлтэй үед хүчилтөрөгчийн багаар амьсгалуулах.
*       Бохирдсон хувцас, гутлыг тайлж, тусгаарлах.
*       Бодисонд хүрсэн бол тэр даруй нүд болон арьсыг дор хаяж 20 минутын турш ус гоожуулан зайл. 
*       Арьсны багахан хэсэг бодисонд хүрсэн бол цаашид гэмтээгүй арьс руу бодис тархахаас сэргийл. 
*       Хохирогчийг дулаан газар тайван байлга
*       Бодисонд хүрсэн, эсвэл амьсгалаар хордсоны шинж тэмдгүүд сүүлд илэрч болно
*       Эмч эмнэлгийн ажилчдыг бодис хүрсэн материалаас сэрэмжлүүлж, тэднийг өөрсдийгөө хамгаалах урьдчилсан арга хэмжээ авахыг анхааруулах

 

Ослын үед авах арга хэмжээний талаархи нэмэлт мэдээлэл (Additional Emergency Response Information (CAMEO Data) )

Асгарах үед авах арга хэмжээ Материалыг усны эх үүсвэр, бохир усны шугамнаас хол байлга. Асгарсан бодисыг газрын шохойн чулуу, сод, шохой зэргээр саармагжуул. ( AAR, 1999))

Firefighting: Эргэн тойрны гал авалцаж буй материалд тохиромжтой аргыг хэрэглэж галыг унтраах (Уг бодис нь өөрөө шатдаггүй).  Галд өртсөн бүх савнуудыг маш их хэмжээний усаар хөргө. Усыг аль болох хол зайнаас шүрших. ( AAR, 1999)

Урвалын идэвхи: Хими шинж чанар: Хүчтэй хүчил: Халсан үедээ, ус чийгтэй орчинд задарч фосген болон хлортустөрөгч HCl-ийг үүсгэдэг. (Handling Chemicals Safely 1980 p. 915) (REACTIVITY, 1999)

Анхны тусламж First Aid: НҮД/EYES: Эхлээд нүдний контакт линзтэй эсэхийг шалгаж, линзтэй бол нүднээс салгах. Үүний дараагаар ус эсвэл хоолны давсны уусмалаар 20-30 минутын турш зайлж, эмнэлэгийн түргэн тусламж дуудах. Эмчийн зааваргүйгээр ямар нэгэн тос, дусаалга ашиглахыг хориглоно. Нүд улайх, үрэвсэх зэрэг ямар нэгэн шинж тэмдэг илрээгүй ч гэсэн хохирогчийн нүдийг угааж дуусгамагц яаралтай эмнэлэгт хүргэх.

АРЬС/SKIN: Бодисоор бохирдсон бүх хувцасыг тэр даруй тайлж, тусгаарлан, арьсны бохирдсон хэсгийг савантай усаар зөөлөн угаах. Бодисонд хүрсэн биеийн бүх хэсгийг савандаж угаах. Үрэвсэх улайх зэрэг ямар нэгэн шинж тэмдэг илрээгүй ч түргэн тусламж болон хорт бодисын хяналтын төв рүү утасдаж дуудлага өгөх. Бодисоор бохирдсон биеийн бүх арьсыг угаасны дараа хохирогчийг эмнэлэгт хүргэ. 

АМЬСГАЛАХ/INHALATION: Бохирдолт үүссэн орчноос хурдан холд. Цэвэр агаараар гүн амьсгал. Хохирогчид амьсгалын замын гэмтлийн шинж тэмдэг (Ж: амьсгал давчдах,ханиалгах, богиноор амьсгалах, ам, цээж, хоолой хорсох гэх мэт) илэрсэн тохиолдолд эмнэлэгт хүргэхэд бэлд.  Химийн бодис алдагдсан байж болох орчинд орж байгаа аврагчид тохирсон амьсгалын системийн хамгаалалт хэрэглүүл. Боломжтой бол өөртөө агаарын нөөцтэй амьсгалын аппарат хэрэглэх, хэрвээ боломжгүй бол хамгаалалтын хувцасны шаардлага хангасан хамгаалалтын хувцас хэрэглэл хэрэглэ.

 ЗАЛГИХ/INGESTION:  Бөөлжүүлэхийг хориглоно. Бөөлжих үед идэмхий химийн нэгдлүүд нь ам, улаан хоолой, салст бүрхэвчийг ноцтой гэмтээхээс гадна уушиг руу орох эрсдэлтэй байдаг тул өвчтөний биеийн байдлыг улам хүндрүүлдэг. Хохирогч ухаан алдаж, татаж унаагүй тохиолдолд химийн бодисыг шингэлэхийн тулд 1-2 стакан ус уулгаад түргэн тусламж яаралтай дуудах. Өвчтөнг яаралтай эмнэлэгт хүргэх. Хэрвээ өвчтөнд таталт өгч ухаан алдаж унасан бол амаар нь ямар нэгэн юм бүү өг. Амьсгал авах зам нь нээлттэй эсэхийг шалга өвчтөний толгой нь хөлөөсөө намдуу газар байдалтай хэвтүүл. Бөөлжүүлэхгүй байх хэрэгтэй. Өвчтөнг маш түргэн эмнэгт хүргэж өг. (NTP, 1992)