Õèìèéí áîäèñûí òîäîðõîéëîëò
Õèìèéí íýðøèë:    ДИМЕТИЛФОРМАМИД (DIMETHYLFORMAMIDE)
CAS #: 68-12-2	UN No: 2265	Formula: C3H7NO
Áóñàä íýðøèë: Диметилформамид ; N,N- Диметилформамид ; ДМФ  (Dimethyl formamide; N,N-Dimethylformamide; DMF)

Ôèçèê шèíæ ÷àíàð
Ãàäààä áàéäàë:   Аминтай төсөөтөй бөгөөд сулавтай үнэртэй, цайвар шар өнгийн шингэн
Áóöëàõ òåìïåðàòóð (BP): 152,78^0С	Ìîëåêóë æèí (MW): 73.1	Тэсрэх доод хязгаар (LEL): ( 100^0С): 2,2%	Øàòàëòûí çýðýã (NFPA Fire Rating): 2
Õºëäºõ òåìïåðàòóð (FRZ): 61,11ºС	Óóðûí äàðàëò (VP):  3 мм Hg	Тэсрэх дээд хязгаар (UEL):  15.2%	Ýð¿¿ë ìýíäèéí íºëººëлийн зэрэг (NFPA Health Rating):  1
Дөл авалцах температур (FP): 57,78^0С	Óóðûí нягт (VD): Тогтоогдоогүй		Óðâàëûí èäýâõийн зэрэг  (NFPA Reactivity Rating):  0
Íÿãò (Sp. GR):  0,95	Èîíæèõ ÷àäâàð (IP): 9,12 эВ		Îíöëîã øèíæ (NFPA Sp. Inst.): òîãòîîãäîîã¿é

Хордуулах хязгаар
ͯÁ-ûí Õªäªëìªð õàìãààëàë, ýð¯¯ë  ìýíäèéí ãàçàð (OSHA)	ÀÍÓ-ÛÍ Õªäªëìªð õàìãààëàë, ýð¯¯ë  ìýíäèéí ¯ÍÄÝÑÍÈÉ Õ¯ÐÝÝËÝÍ (NIOSH	Бусад мэдээлэл (Related Information)
Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) (PEL-TWA) ppm: 10	Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) (PEL-TWA) ppm: 10	AIHA Ослын үед авах арга хэмжээний төлөвлөлтийн зөвлөмж (AIHA Emergency Response Planning Guidelines) - ERPG-1/ERPG-2/ERPG-3: 2 ppm/100 ppm/200 ppm
Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) PEL-TWA мг/м^3: 30	Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ажлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж) (PEL-TWA) мг/м^3: 30
Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын дундаж) (PEL-STEL) ppm: Тогтоогдоогүй	Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын турш) (PEL-STEL) ppm: Тогтоогдоогүй
Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын дундаж) (PEL-STEL) мг/м^3: Тогтоогдоогүй	Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (15 минутын турш) (PEL-STEL)  мг/м^3: Тогтоогдоогүй
Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C)  ppm: Тогтоогдоогүй	Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C) ppm: Тогтоогдоогүй
Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C)   мг/м3: Тогтоогдоогүй	Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (ямар ч үед) (PEL-C) мг/м^3: Тогтоогдоогүй	Хавдар үүсгэх ангилал (Carcinogen Classifications): IARC-3, TLV-A4
Арьсанд үзүүлэх нөлөлөл (Skin Notation): Байна	Арьсанд үзүүлэх нөлөлөл (Skin Notation): Байна
Тайлбар (Notes):  Тогтоогдоогүй	Тайлбар (Notes): Тогтоогдоогүй
	Амь нас, эрүүл мэндэд хор үзүүлэх тун (IDLH) ppm: 500
	Амь нас, эрүүл мэндэд хор үзүүлэх тун (IDLH)  мг/м^3: Тогтоогдоогүй
	Амь нас, эрүүл мэндэд хор үзүүлэх тун тайлбар (IDLH Notes):  Тогтоогдоогүй

NIOSH Химийн аюулын талаарх лавлах (NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards) 2006 оны 6-р сарыг дуустал хүчинтэй (Current through June 2006)
Диметилформамид			CAS: 68-12-2
Томъёо (Formula): : HCON(CH3)2			RTECS: LQ2100000
Бусад нэрøèë, худалдааны нэр (Synonyms & Trade Names): Диметилформамид ; N,N- Диметилформамид ; ДМФ			DOT ID & Guide: 2265 129
Хордуулах хязгаар (Exposure Limits)
Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (NIOSH REL): Àжлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж TWA 10 ppm (30 мг/м^3) [арьс]		Зөвшөөрөгдөх дээд хэмжээ (OSHA PEL):Àжлын 8 цагийн эсвэл долоо хоногийн дундаж : TWA 10 ppm (30 мг/м^3) [арьс]
Амь нас, эрүүл мэндэд хор үзүүлэх тун (IDLH): 500 pmm		Шилжүүлэг (Conversion): 1 ppm = 2.99 мг/м^3
Гадаад байдал (Physical Description)
Аминтай төсөөтөй бөгөөд сулавтай үнэртэй, цайвар шар өнгийн шингэн
Молекул жин (MW): 73.1	Буцлах температур (BP):152,78^0С	Õºëäºõ òåìïåðàòóð (FRZ): -61,11ºС	Уусах чанар (Sol):Холилдоно.
Óóðûí äàðàëò (VP): 3 мм Hg	Èîíæèõ ÷àäâàð (IP): 9,12 эВ	Агаартай харьцуулсан харьцангуй нягт (RGasD): Тогтоогдоогүй	Нягт (Sp.Gr): 0,95
Дөл авалцах температур  (Fl.P): 57,78^0С	Тэсрэх дээд хязгаар (UEL):: 15,2%	Тэсрэх доод хязгаар LEL( 100^0С): 2,2%	Тэсрэх доод хязгаар (MEC): Тогтоогдоогүй
Ангилал II Шатамхай шингэн
Хамт хадгалж болохгүй бодисууд ба урвалын идэвх (Incompatibilities & Reactivities)
Тетрахлортнүүрстөрөгч; бусад галогент нэгдлүүд /төмөртэй хүрэлцсэн үед/; хүчтэй исэлдүүлэгчид; алкил хөнгөнцагаан; органик биш нитратууд
Хэмжилт явуулах аргууд (Measurement Methods)
NIOSH 2004; OSHA 66
Õóâèéí õàìãààëàëò áà óрьдчилан сэргийлэх àðãà (Personal Protection & Sanitation)		Анхны тусламж (First Aid)
Арьс (Skin): Арьсанд хүрэхээс сэргийлэх Нүд (Eyes): Нүдэндээ орохоос зайлсхийх Арьс угаах (Wash skin): Бохирдсон үед Зайлуулах (Remove): Норсон ба бохирдсон  үед Солих (Change): Зөвлөмж байхгүй		Нүд (Eye): Усаар яаралтай угаах Арьс  (Skin): Нэн даруй савандаж угаах Амьсгал (Breath): Амьсгалахад дэмжлэг үзүүлэх Залгих (Swallow): Яаралтай эмнэлгийн тусламж үзүүлэх (Авах арга хэжээнийй дараалалыг үз)
Амьсгалын замыг хамгаалах арга хэмжээ (NIOSH Respirator Recommendations)
Õàìãààëàõ õýðýãñëýëèéí òºðºë (NIOSH): 100 ppm: SA* 250 ppm: SA:CF* 500 ppm: SAT:CF*/SCBAF/SAF : SCBAF:PD,PP/SAF:PD,PP:ASCBA Escape: GMFOV/SCBAE
Хордох замууд (Exposure Routes)
Амьсгалын зам, арьсанд шингэх, залгих, арьс ба нүдэнд хүрэлцэх
Хордлогын шинж чанар (Symptoms)
Нүд, арьс,амьсгалын замын эрхтнүүдийг цочроох; дотор муухайрах, бөөлжих, хэвлээр хатгуулах; элэг гэмтэх, элэг томрох; цусны даралт ихсэх;царай улайж чинэрэх; арьс үрэвсэх; Амьтанд: бөөр , зүрх гэмтэх
Хордлогод өртөх эд эрхтэн (Target Organs)
Нүд, арьс, амьсгалын замын ба,төв мэдрэлийн систем,элэг,бөөр
Ослын үед авах арга хэмжээний лавлах  (DOT Emergency Response Guidebook (ERG 2004)
Лавлахын дугаар (Guide Number): 127 129 Гал авалцамтгай шингэнүүд (Туйлтай/Усанд- холилддог) (129 Flammable Liquids (Polar/Water-Miscible)) ТОХИОЛДОХ АЮУЛ (POTENTIAL HAZARDS) Галын ба тэсрэх àþóë (FIRE OR EXPLOSION) *       ОНЦГОЙ ШАТАМХАЙ:Халаалт,оч эсвэл дөлөөо өдөөхөд амархан асч шатна. *       Уур нь агаарт тэсрэмтгий холимог үүсгэх аюултай болно. *       Ууранд гал авалцвал уураа дагаж уур үүссэн эх бодис хүртлээ буцаж шатна. *       Ихэнх уур агаараас хүнд байдаг.Иймээс нам доор эсвэл битүү,зай багатай газар(цэвэр,бохир усны хоолой,байгууламжийн газрын давхар,зоорь)-т хуримтлагдана. *       Уурын тэсрэх аюул нь ямарч орчинд тухайлбал, байгууламжийн дотор, гадна, битүү газарт ч явагдаж болно. *       Р – гэсэн тэмдэглээстэй бодисууд бол халаах эсвэл галд өртөхдөө тэсэрч полимержих урвалд орно. *       Ус дамжуулах хоолой болон битүү газар руу орвол галын эсвэл тэсрэх аюулыг үүсгэж болно. *       Бодис хадгалах сав гаднаасаа халбал тэсрэх аюултай. *       Уснаас хөнгөхөн шингэн Эрүүл мэнд (HEALTH) *       Хэрвээ амьсгалах ба арьсанд шингэвэл хордлогын шинж илэрнэ, *       Амьсгалах ба энэ бодистой хүрэлцвэл арьс ба нүдийг түлэх буюу цочрооно. *       Шаталтаас цочроох, идэмхий үйлчилгээтэй болон хортой хий үүсэх болно. *       Уур нь толгой эргэх,амьсгал боогдуулах үйлчилгээтэй. *      Гал унтраах үед ашигласан усíààñ èäýìõèé, õîðòîé øèíãýí ¿¿ñýæ бохирдол үүсгэх боломжтойг анхаар. .Õ¯Í ÀÌÛÍ àþóëã¯é áàéäàë хамгаалал (PUBLIC SAFETY) *       Аюул осол үүссэн үед юуны өмнө 105 утас руу залга. *       Бодис асгарсан ба алдагдсан газраас бүх чиглэлд хамгийн ойрдоо 50-аас 100 метр зайд тусгаарлалт хийж, хорио тогтоох. *       Аврах, аюул ослыг бууруулах үйл ажиллагаа явуулж байгаагаас бусад шаардлагагүй хүмүүсийг тусгаарлалтын бүсээс          гаргах. *       Ойр орчимд байгаа хүмүүсийг салхины эсрэг талд байлгах. *       Àгаараас хүнд учир нам дор ãàçàð áèò¿¿ газар (öýâýð, áîõèð óñíû øóãàì õîîëîé, çîîðü, õîíãèë)-т хуримтлагдана. *       Нам доор газар байж болохгүй. *       Битүү газар, байр сав руу орохын өмнө салхилуул. Хамгаалах хувцас (PROTECTIVE CLOTHING) *       Өөртөө амьсгалын аппарат агуулсан  эерэг даралтын хувцас (SCBA) өмсөх. *       Ердийн галд өмсдөг гал сөнөөгчийн хамгаалалтын хувцас нь  ЗӨВХӨН хязгаарлагдмал хамгаалалт үзүүлэх  учир         бодис асгарсан тохиолдолд үр дүнтэй хамгаалалтын хэрэгсэл болохгүй. Нүүлгэн шилжүүлэх (EVACUATION) Их аñãàðàõ (Large Spill) *       Эхний нүүлгэн шилжүүлэлтийг хамгийн ойрдоо 300 метрээс багагүй зайд хийхийг анхаар. Гал (Fire) *       Нөөцийн сав (tank), ачааны машины болон вагон цистернд гал гарсан бол түүнийг бүх чиглэлд 800 метрт тусгаарлана.Түүнчлэн анхны нүүлгэн шилжүүлэлтийг бүх чиглэлд 800 метрээс гадагш зайд хийнэ. ÃÀËÛÍ ÀÞÓËÛÍ ¯ÅÄ ÀÂÀÕ ÀÐÃÀ ÕÝÌÆÝÝ (EMERGENCY RESPONSE) Галын (FIRE) АНХААРУУЛГА: Эдгээр бодисууд нь ноцох температур маш нам болно.Гарсан галыг нь унтраахад усаар шууд  шүрших нь үр дүн муутай. Бага хэмжээний гал *     Хуурай химийн, CO2, бороожуулсан ус эсвэл спиртэнд тэсвэртэй хөөс хэрэглэх. *     Нитрометан ба нитроэтан оролцсон галыг унтраахад хуурай химийн гал унтраах хэрэгсэлийг  ашиглаж болохгүй. Том хэмжээний гал *     Бороожуулсан ус, манан эсвэл спиртэнд тэсвэртэй хөөс ашигла. *     Цзвзр урсгал усыг шууд хэрэглэж болохгүй. *     Хэрвээ эрсдэлгүй гүйцзтгэж чадахаар бол галын газраас савтай зүйлсийг зөөж болно. Нөөцийн сав,машин/чиргүүлийн ачаа галд өртвөл. *       Гал унтраалтын цэгээс аль болох зайтай газраас эсвэл автомат ажиллагаатай гуурсан хоолойг баригч буюу мэдрэгчтэй хушуу ашиглан унтраах. *       Галыг бүрэн унтраасны дараа нөөцийн савыг их хэмжээний усны урсгалд сайн хөргөх. *       Нөөцийн савын аюулгүй ажиллагааны төхөөрөмжийн дохиоллын дуу гарах ба өнгө нь өөрчлөгдвөл нэн даруй ажиллагааг зогсоож хүн хүчээ татаж авах. *       Нөөцийн савтай зүйлсийг галд өртөхөөс ЯМАГТ зайлсхийх. *       Газар авсан галын хувьд өөртөө удирдлагын ажиллагаатай хоолой баригч эсвэл мэдрэгчтэй хушуу ашиглан галыг          унтраах, бололцоогүй бол галын бүсийг орхин гарах. ÀÑÃÀÐÀÕ ÁÀ ÀËÄÀÃÄÀÕ (SPILL OR LEAK) *       Галын бүх эх үүсгүүр (ойролцоо орчинд ньтамхи татах,гал асаах, очлуур,дөл үүсгэгч хэрэглэхийг хориглоно.)-ийг          ЗАЙЛУУЛАХ. *       Ажиллагаанд хэрэглэж буй бүх тоног төхөөрөмжинд газардуулга хийсэн байх. *        Тохирсон хамгаалалтын хувцасыг өмсөөгүй бол асгарсан материалд хүрэх ба дундуур нь гатлан явж болохгүй. .*       Хэрвээ эрсдэлгүй гүйцзтгэж чадахаар бол алдагдсан газрыг олж алдагдлыг зогсоох. *        Цэвэр ба бохир усны,хонгил мэтийн зай багатай газарлуу бодис орохоос болгоомжлох. *        Уурыг багасгахын тулд уур дарагч хөөс ашигла. *        Элс,хуурай шороо бусад шатамхай бус шингээгч материалаар шингээж аваад хаягдлын саванд хийж, дараань устгах. *        Шингээсэн материалаа цуглуулахдаа цэвэрхэн бөгөөд оч хаядаггүй багаж хэрэгсэлийг ашигла.. Их асгарсан бол *       Øèíãýíèé óðñãàëûã áîîõ äàëàí õèéæ ò¿¿íäýý øèíãýíèéã öóãëóóëàí, äàðàà íü ñààðìàãæóóëæ õîðã¿éæ¿¿ëíý. *       Бороожуулсан ус нь уурыг багасах боловч хаалттай орчинд гал асахаас сэргийлж чадахгүй; ;ÀÍÕÍÛ ÒÓÑËÀÌÆ (FIRST AID) *       Осолд өртөгсдийг цэвэр агаарт гаргах. *       Эмнэлгийн осолын түргэн тусламжийн 103 дугаарын утсаар  дуудлага өгөх. *       Хэрвээ осолд өртөгсөд амьсгалж чадахгүй бол хиймэл амьсгал хийх. *       Амьсгалахад хүндрэлтэй бол хүчилтөрөгчөөр амьсгалуулах. *       Бохирдсон хувцас,гутлыг тайлж тусгаарлах. *       Бодистой хүрэлцсэн  арьс, нүдийг нэн даруй усны урсгалд 20-оос доошгүй минутын турш гоожуулан угаах. *       Арьсаа савантай усаар угаах. *       Осолд өртөгсдийг дулаахан, чимээгүй газар байлгах. *       Бодисонд нэрвэгдэлтийн (амьсгалах,залгих,арьсанд хүрэх) уршиг удааширч болно. *       Эмнэлгийн ажилтнууд уг материалын шинж чанар болон түүнээс биеэ хамгаалах арга, урьдчилан сэргийлэх ажиллагааны талаар зөвлөлгөө өгөх.

Ослын үåä àâàõ àðãà õýìæýýíèé òàëààðõè нэмэлт мэдээлэл (Additional Emergency Response Information (CAMEO Data) )

Àñãàðàõ ¿åä (ãàë àâàëöààã¿é ) (Non-fire Spill Response):   Очлуур, дөл болон галын бусад үүсгүүрийг холдуулах. Материал усны эх булаг ба ариутгах татуургын хоолойн усруу орохоос болгоомжил.Урсгалыг найдвартай барьж чадах даланг байгуулах. Бороожуулсан ус ашиглан уурыг бууруулан арилгах. Мэргэжлийн ажилтнуудад аюул учруулахгүйгээр бол асгарч байгаа газрыг олж түүнийг зогсоох арга хэмжээ авах..AAR, 1999)

Ãàë óíòðààõ (Firefighting): Мананцар байдлаар их хэмжээний усыг ашиглах.Усны тасралтгүй ердийн урсгал нь үр дүн багатай.Спиртэнд тэсвэртэй хөөс, хуурай химийн буюу нүүрстөрөгчийн давхар оксид ашиглах. Аль болох хол зайнаас усыг хэрэглэх. Цэвэр бохир усны шугам, холой, усны эх үүсвэр рүү бодис орохоос сэрэмжлэх.(AAR,1999)

Óðâàëûí èäýâõ (Reactivity):  ХИМИЙН ШИНЖ: Шатамхай шингэн нь дунд зэргийн хортой бөгөөд халаах ба дөл өгөхөд тэсэрнэ.Энэ бодис нь түгээмэл уусгагчдын нэг бөгөөд химийн урвалд олон тооны бодисуудтай орно, тухайлбал: шүлтийн металлууд(натри,кали),азидууд, гидридууд(натрийн боргидрид,лити, хөнгөнцагааны гидрид), бром, хлор, дөрвөн хлорт нүүрстөрөгч, гексахлорциклгексан, фосфорын пентаоксид, триэтилхөнгөнцагаан, магнийн нитрат, органик нитратуудтай.Литийн азидтай тэсрэмтгий холимогийг үүсгэдэг[Bretherick, 5th ed., 1995, p. 453]. Хромын гуравч оксид ба калийн перманганатаар исэлдэхдээ тэсрэлт үүсгэн явагдана[Pal B. C. et al., Chem. Eng. News, 1981, 59, p. 47]. (REACTIVITY, 1999)

Àíõíû òóñëàìæ (First Aid НҮД: ):

НҮД: Юуны өмнө нэрвэгдэгч нь контакт линзтэй эсэхийг шалгаж  хэрэв байгаа бол түүнийг нь салгаж авна. Эмнэлгийн тусламж ба хордлогын хяналтын төв рүү нэн даруй дуудлага өгч нэрвэгдэгчийн нүдийг ус эсвэл ердийн давсны уусмалаар 20-30 минутын турш угаана.Эмчийн тусгай зааваргүйгээр нэрвэгдэгчийн нүдэнд ямар нэгэн эм, тос, тосон түрхлэг хэрэглэж болохгүй. Нэрвэгдэгчийн нүд улайх буюу үрэвсэх мэтийн хордлогын шинж тэмдэг илрээгүй байсан ч нүдийг нь угаасны дараа түүнийг  эмнэлэгт нэн даруй үзүүлнэ.

АРЬС: Бохирдсон бүх хувцасыг  тайлж тусгаарлаад арьсны өртсөн хэсгийг усны урсгалаар нэн даруй угаана. Арьсны өртсөн бүх хэсгийг болгоомжтой савандаж усаар сайтар угаана. Нэрвэгдэгчийн арьсанд улайлт ба үрэвсэл мэтийн хордлогын шинж илэрвэл эмнэлгийн түргэн тусламжийг дуудан  нэрвэгдэгчийг эмнэлэгт хүргэн эмчилгээнд оруулах. 

АМЬСГАЛАХ: Нэрвэгдэгчийг бохирдсон газраас нэн даруй гаргах, цэвэр агаараар гүнзгий амьсгалуулах. Нэрвэгдэгчид (хоолой сөөх, ханиалгах,амьсгал давчдах, ам, хоолой, цээж хатах) мэтийн шинж тэмдэг илэрвэл эмчийг нэн даруй дуудаж түүнийг эмнэлэгт хүргэхэд бэлтгэнэ. Үл мэдэгдэх агаарын орчинд аврагчдыг ороход амьсгал хамгаалах зориулалтын хувийн хэрэгслээр хангах.Ямарч тохиолдолд өөрийгөө хамгаалах амьсгалын аппарат (SCBA) ашиглах,хэрвээ шаардлагатай гэж үзвэл хамгаалалтын түвшин нь тохирсон буюу эсвэл илүү үзүүлэлт бүхий хамгаалалтын дотуур хувцсыг өмсөх.

ЗАЛГИВАЛ: БӨӨЛЖҮҮЛЖ БОЛОХГҮЙ. Хэрвээ нэрвэгдэгч ухаан алдаагүй, таталт өгөөгүй бол 1-ээс 2 аяга ус өгч химийн бодисыг нь шингэлээд, эмнэлгийн тусламжийн болон хордолт хяналтын төврүү ЯАРАЛТАЙ дуудлага өгөх.  Эмч зөвлөвөл нэрвэгдэгчийг  эмнэлэгт хүргэхэд бэлтгэх. Хэрвээ нэрвэгдэгч ухаан алдсан ба таталт өгсөн бол түүний амаар ямар нэгэн юм өгөлгүй харин амьсгалын замыг  нээлтэй байлгаж толгойг нь биес  нам байхууцаар хажуу талаар нь хэвтүүлнэ. БӨӨЛЖҮҮЛЖ БОЛОХГҮЙ.Эмнэлэгт ЯАРАЛТАЙ хүргэ. [Pal B. C. et al., Chem. Eng. News, 1981, 59, p. 47]. (REACTIVITY, 1999)