Хаягдал пестицид

“Хаягдал пестицидүүд: Эргэх тоолууртай тэсрэх бөмбөг, бид яагаад одоо хөдлөх ёстой вэ: гэсэн энэхүү тайлан нь хуучин ЗХУ, Өмнөд Балкан болон Европын Xолбооны  шинэ гишүүн орнуудын Хаягдал пестицидийн өсөн нэмэгдэж байгаа аюулын дүн шинжилгээнд бага ч гэсэн хувь нэмрээ оруулах болно. Хэсэг хугацаанд энэхүү асуудалд гүнзгий татагдан орсон болохоор одоохон хөдлөх хэрэгтэй, тэгэхдээ шийдэмгий хөдлөх хэрэгтэй гэж би дахин давтан хэлэх байна. Энэ бол миний уриалга бөгөөд үүнийг Европын Комисст хандан уриалж байна. Энэ байгууллага нь уг асуудалд пестицидийн аюулд өртөж байгаа орнуудын хамт оролцож байгаа үндсэн байгууллага юм.

2007 онд би Европын Парламентад олон нийтийн уулзалт ба  аюулыг баримтжуулсан үзэсгэлэнг зохион байгуулсан билээ. Үүнээс гадна, үзэсгэлэнг Вашингтонд Дэлхийн Банк/Даян Дэлхийн Байгаль Орчны Сан, Молдав улсын Кишинев хотод зохиогдсон Олон улсын ГХЦГ (гексахлорциклогексан) ба пестицидийн холбооны (ОУГХЦГПХ буюу IHPA) форум, Вена хотод НҮБ-ын Аж үйлдвэрийн хөгжлийн байгууллагын уулзалт дээр гаргасан болно. Энэ үеэр маш олон санал авсан ба тэдгээр нь ХП хүний организмд үзүүлэх нөлөө, бүтээгдэхүүний аюулгүй байдалд тэдгээрийн учруулах үйлчлэл болон хүрээлэн буй орчинд учруулах хөнөөлийн хэмжээ тасралтгүй нэмэгдсээр байгаад сэтгэл зовж байгаа тухай саналууд байлаа. Энэ бүхэн намайг асуудал шийдэгдэх хүртэл ажиллах хэрэгтэй гэдэгт итгүүлсэн юм.

Би энэхүү үйл ажиллагаанд олон тооны оролцогчдыг татан оруулж, эрчимтэй хүчин чармайлт тавьж байгаад нь Олон Улсын ГХЦГ ба Пестицидийн Холбоонд баяр хүргэхийг хүсэж байна. Энд Европын Комисс, Европын Парламент, ЕХ-ны гишүүн ба Зүүн Европын орнууд, ДХХААБ, НҮБ-ийн Хөгжлийн Хөтөлбөр, НҮБ-ын Байгаль орчны хөтөлбөр, НҮБ-ын Аж үйлдвэрийн хөгжлийн байгууллага, Стокгольмын ба Базелийн конвенцийн нарийн бичгийн дарга нарын газар, Дэлхийн Банк, Даян Дэлхийн Байгаль Орчны Сан болон бусад төрийн бус байгууллагууд, пестицид үйлдвэрлэгчдийг хамааруулж байна.

Эхний төвшинд бүс нутгийн анхны төслүүд гарч байгаа нь дэвшил юм. ДХХААБ-ын нэрийн өмнөөс ОУГХЦГПХ “Хаягдал пестицид болон удаан задардаг органик бохирдуулагч пестицидүүдийн чадавхи бий болгох”, Даян Дэлхийн Байгаль Хамгаалах Сангийн хөтөлбөрийн удирдлагын ажлыг Миллеуконтакт Интернэйшнл (Milieukontakt), Ногоон Загалмай (Green Cross) болон 9 орны төлөөлөгчидтэй хамтран хэрэгжүүлж байна. Хөтөлбөр хэрэгжүүлэх ажил 2009 оны эхнээс эхэлсэн. Төсөлд мэдлэгийн түвшинг дээшлүүлэх, чадавхийг бий болгох, бүс нутгийн хамтын ажиллагаа ба туршлага солилцох ажлыг эрчимжүүлэх асуудлууд тусгагдсан. Энэхүү төсөл нь улс орон, мэргэжилтэн нарыг нэгтгэж бүс нутгийн улсуудад цэвэрлэгээ явуулах бэлтгэлийг хангаж хэрэгжүүлэхэд туслах болно.

ХП-ийн удирдлагыг хэрэгжүүлэх НҮБ-ын мандаттай учир ДХХААБ нь ХП-ийн асуудлын судалгааг Төв Ази, Кавказад явуулах ажлыг санаачилсан юм. 2008 оны 12 сарын 2-4-ний өдрүүдэд Азербайжаны Бакуд болсон семинарын үед ДХХААБ-с асуудлын чухлыг тодорхой тэмдэглэж, арга хэмжээ даруй авч хэрэгжүүлэхийг дэлхийн улс орнуудад уриалсан билээ. Сүүлийн үед болж байгаа үйл ажиллагааны хөгжлийг би маш бодитой тооцож, энэ үйл ажиллагааг өргөжүүлэхэд Европын Комиссыг татан оролцуулах чухал боломжийг бий болгож байна гэж үзэж байна. Иймээс би комиссыг ирээдүйн үйл ажиллагааны төлөвлөгөө хэлэлцэх дугуй ширээний ярилцлагад оролцон, санал солилцохыг урьж байна.

Виеслав Стефан Куч

Европын Парламентийн гишүүн

2009 оны 4 сар, Брюссель